KR\u00d3TKI RYS HISTORYCZNY MISJI LUDOWYCH I GRUPY MISYJNEJ<\/b><\/p>\n
Misjonarze \u015bw. Wincentego a Paulo<\/b><\/p>\n
Pierwsi misjonarze \u015bw. Wincentego przybyli do Polski w listopadzie 1651 r. dzi\u0119ki staraniom kr\u00f3lowej Ludwiki Marii Gonzagi. Za\u0142o\u017cyciel postawi\u0142 przed Zgromadzeniem Misji trzy zadania: prac\u0119 nad w\u0142asnym u\u015bwi\u0119ceniem, g\u0142oszenie Ewangelii ubogim i pomaganie duchowie\u0144stwu w nabywaniu cn\u00f3t i wiedzy potrzebnej w stanie kap\u0142a\u0144skim. Znaj\u0105c owoce pracy \u015bwi\u0119tego we Francji kr\u00f3lowa pragn\u0119\u0142a rozwijania dzie\u0142 wincenty\u0144skich tak\u017ce w Polsce. Bo i tu potrzebna by\u0142a:<\/p>\n
W sk\u0142ad pierwszej grupy wesz\u0142o 5 misjonarzy (2 ksi\u0119\u017cy, 2 kleryk\u00f3w i jeden brat). Zamieszkali w domku na przedmie\u015bciach Warszawy (na terenie aktualnej parafii \u015bw. Krzy\u017ca). W 1652 r. kr\u00f3lowa ofiarowa\u0142a misjonarzom parafi\u0119 w Sok\u00f3\u0142ce k. Bia\u0142egostoku, a w grudniu 1653 r. doprowadzi\u0142a do przekazania parafii \u015bw. Krzy\u017ca na przedmie\u015bciach Warszawy. Po wojennych zniszczeniach drewnianego ko\u015bci\u00f3\u0142ka (w okresie potopu) wybudowano now\u0105 \u015bwi\u0105tyni\u0119 (1679-1696).<\/p>\n
Misjonarze nie mogli pocz\u0105tkowo podj\u0105\u0107 dzia\u0142alno\u015bci misyjnej do chwili opanowania j\u0119zyka polskiego. Dlatego wpierw zaj\u0119li si\u0119 duszpasterstwem francuskich mieszka\u0144c\u00f3w Warszawy, troszczyli si\u0119 o pierwsze fundacje Si\u00f3str Mi\u0142osierdzia (sprowadzonych do Polski w 1652 r.), rozwin\u0119li dzia\u0142alno\u015b\u0107 dobroczynn\u0105. Ale ju\u017c w 1654 r. przeprowadzili pierwsze misje ludowe w swoich plac\u00f3wkach czyli w parafii \u015bw. Krzy\u017ca w Warszawie oraz w podwarszawskich Sku\u0142ach (maj\u0105tkach fundacyjnych parafii). Potem w latach 1655-1660 nast\u0105pi\u0142y trudno\u015bci z rozwojem dzie\u0142 wskutek wojny ze Szwecj\u0105. Po zawarciu pokoju ko\u0144cz\u0105cego zawieruch\u0119 wojenn\u0105 Zgromadzenie Ksi\u0119\u017cy Misjonarzy powr\u00f3ci\u0142o do swoich dzie\u0142.\u00a0<\/span><\/p>\n W XVIII wieku liczba dom\u00f3w wzros\u0142a do 33. By\u0142 to okres rozkwitu Zgromadzenia w Polsce. W dobie I rozbioru Polski (1772) istnia\u0142o 30 dom\u00f3w zgromadzenia z 252 misjonarzami (193 ksi\u0119\u017cy i 59 braci).<\/p>\n Misje ludowe<\/b><\/p>\n Niezwykle donios\u0142e znaczenie w dzia\u0142alno\u015bci duszpasterskiej zakon\u00f3w mia\u0142y misje wewn\u0119trzne, prze\u017cywaj\u0105ce sw\u00f3j rozkwit w XVIII wieku. A\u017c 21 plac\u00f3wek misjonarskich na 30 istniej\u0105cych w Polsce w 1772 roku mia\u0142o wyra\u017anie okre\u015blone w akcie fundacyjnym zadanie przeprowadzenia misji ludowych:<\/p>\n Z ksi\u0105g misyjnych wynika, \u017ce np. misjonarze domu \u015bwi\u0119tokrzyskiego w latach 1654-1772 przeprowadzili 350 misji, na G\u00f3rze Zbawiciela w Wilnie w latach 1689-1763 – 148 misji, a z siemiatyckiego w latach 1720-1772 – 265 misji. Wskutek kasat i trudnej sytuacji w dobie rozbior\u00f3w zgromadzenie musia\u0142o powa\u017cnie ograniczy\u0107 liczb\u0119 misji.\u00a0<\/span><\/p>\n Odrodzenie tej dzia\u0142alno\u015bci obserwujemy od 1866 roku w Prowincji Krakowskiej obejmuj\u0105ce Galicj\u0119, \u015al\u0105sk i w pewnym stopniu Kr\u00f3lestwo Polskie. Dopiero w dwudziestoleciu mi\u0119dzywojennym mo\u017cna by\u0142o podj\u0105\u0107 to apostolstwo bez ogranicze\u0144. W 1936 roku misje i rekolekcje prowadzi\u0142o 48 ksi\u0119\u017cy (w tym 18 wy\u0142\u0105cznie do tego przeznaczonych).<\/p>\n Kontynuowano j\u0105 tak\u017ce w czasie II wojny \u015bwiatowej w Generalnej Guberni, urz\u0105dzaj\u0105c rekolekcje w parafiach (przede wszystkim prowadzonych przez Zgromadzenie) na terenie diecezji tarnowskiej, kieleckiej, katowickiej oraz archidiecezji lwowskiej i krakowskiej. Wed\u0142ug kroniki domu tarnowskiego misjonarze przeprowadzili w latach 1943-1944 na terenie metropolii krakowskiej 45 serii rekolekcji parafialnych. Poniewa\u017c wi\u0119kszo\u015b\u0107 ksi\u0105g misyjnych zagin\u0119\u0142o niemo\u017cliw\u0105 jest rzecz\u0105 okre\u015bli\u0107 og\u00f3ln\u0105 liczb\u0119 przeprowadzonych misji i rekolekcji.\u00a0<\/span>Kilka dom\u00f3w w okresie przedrozbiorowym (Siemiatycze, \u015bw. Krzy\u017c w Warszawie, Stradom w Krakowie i inne) prowadzi\u0142o r\u00f3wnie\u017c rekolekcje zamkni\u0119te zar\u00f3wno dla duchownych jak i \u015bwieckich.\u00a0<\/span><\/p>\n Po II wojnie \u015bwiatowej<\/b><\/p>\n Ju\u017c jesieni\u0105 1945 r. pierwsi misjonarze ludowi rozpocz\u0119li sw\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107. Wczesn\u0105 wiosn\u0105 1946 r. powsta\u0142a grupa misyjna, kierowana przez ks. Wac\u0142awa Czapl\u0119.\u00a0<\/span><\/p>\n W 1947 r. ks. wizytator J\u00f3zef Kryska powierzy\u0142 ks. Franciszkowi Matelskiemu zorganizowanie pracy misyjnej z centrum w Krakowie. Kolejnymi dyrektorami grupy misyjnej byli min.: ks. Zakrzewski, ks. J\u00f3zef Mazurek, ks. W\u0142adys\u0142aw Jankowicz, ks. Witalis Jankowski,\u00a0<\/span> <\/b>ks. Rajmund Krakowski, ks. Jan Szwajkowski, ks. Jan Kaczmarek, ks. Krzysztof Dura. Obecnie t\u0119 funkcj\u0119 sprawuje ks. Krzysztof \u0141ytkowski.<\/p>\n Stan osobowy grupy misyjnej zmienia\u0142 si\u0119. Nale\u017celi do niej bardzo wytrawni i cenieni misjonarze. Trzeba jednak odnotowa\u0107, \u017ce wielu kap\u0142an\u00f3w Zgromadzenia, formalnie nie nale\u017c\u0105cych do grupy misyjnej podejmowa\u0142o i podejmuje trud g\u0142oszenia rekolekcji i misji ludowych.\u00a0<\/span><\/p>\n Rok 2018 by\u0142 szczeg\u00f3lny dla misjonarzy. Zostali bowiem oficjalnie poproszeni przez ks. bpa ordynariusza Jana Tyraw\u0119 o przeprowadzenie misji \u015bw. na terenie diecezji bydgoskiej przed Nawiedzeniem kopii cudownego Obrazu Jasnog\u00f3rskiego. Tego zaszczytu dost\u0105pili tak\u017ce ksi\u0119\u017ca z Towarzystwa \u015bw. Franciszka Salezego (Salezjanie) i Zgromadzenia Ksi\u0119\u017cy Pallotyn\u00f3w.<\/p>\n Obecnie Grup\u0119 Misyjn\u0105 Zgromadzenia Misji tworz\u0105: ks. Jan Dobosiewicz, ks. Zbigniew Knop, ks. Wojciech Koz\u0142owski, ks. Maciej Kuczak; ks. Krzysztof \u0141ytkowski (dyrektor). Jak to zosta\u0142o wcze\u015bniej nadmienione wielu misjonarzy \u015bci\u015ble wsp\u00f3\u0142pracuje z grup\u0105 misyjn\u0105 g\u0142osz\u0105c rekolekcje.<\/p>\n (ks. K.\u0141 na podstawie opracowania ks. dr S. Rosponda)<\/i><\/p>\n Dla lubi\u0105cych histori\u0119\u2026..<\/p>\n O misjonarzach \u015bw. Wincentego a Paulo wg \u201eOpisu obyczaj\u00f3w\u2026\u201d pisa\u0142 ich wychowanek z seminarium \u015bw. Krzy\u017ca w Warszawie \u2013 ks. J\u0119drzej Kitowicz:<\/b><\/p>\n \u201eZgromadzenie Misjonarz\u00f3w \u015bw. Wincentego a Paulo, d\u0142ugo po jezuitach i pijarach z Pary\u017ca do Polski sprowadzone, pod panowaniem Augusta III ju\u017c by\u0142o znacznie w Polszcze i Litwie rozszerzone. Trzymali oni po niekt\u00f3rych miejscach curam animarum, a w niekt\u00f3rych tylko byli prze\u0142o\u017conymi i profesorami seminari\u00f3w dla \u015bwieckich kleryk\u00f3w, od r\u00f3\u017cnych biskup\u00f3w pozak\u0142adanych i dobrami opatrzonych. Najpierwszym za\u015b ich powo\u0142aniem by\u0142o i jest odprawia\u0107 misje po r\u00f3\u017cnych miastach, miasteczkach i wsiach, do kt\u00f3rych, kiedy s\u0105 zaproszeni, kosztem swoim w\u0142asnym te\u017c misje odbywaj\u0105, a to dlatego, \u017ceby wzywa\u0107 do winnicy Chrystusowej tych pracownik\u00f3w nicht z przyczyny kosztu nie mia\u0142 wstr\u0119tu. Na tych misjach nauczaj\u0105 oni dziatek ma\u0142ych i posp\u00f3lstwa katechizmu, \u017carliwymi kazaniami grzesznik\u00f3w nawracaj\u0105 do pokuty i spowiedzi\u0105 sakramentaln\u0105 oczyszczaj\u0105 sumnienia od wszelkich, by te\u017c najwi\u0119kszych zbrodni, na rozgrzeszenie od kt\u00f3rych maj\u0105 tak\u0105 moc od Stolicy Apostolskiej jak na wielkim jubileuszu.<\/i><\/p>\n Najs\u0142awniejszym by\u0142 z tego zgromadzenia misjonarzem za czas\u00f3w Augusta III Sikorski: g\u0142os mia\u0142 wielce dono\u015bny i wdzi\u0119czny, udanie \u017carliwe i przenikaj\u0105ce, styl prosty i retorycznymi wdzi\u0119kami nie okraszony; wzbudza\u0142 jednak w s\u0142uchaczu afekta, jakie chcia\u0142: p\u0142acz, \u017cal, mi\u0142osne serca ku Bogu rozrzewnienie, obrzydzenie grzech\u00f3w i tym podobne dotchliwo\u015bci. Widzie\u0107 bywa\u0142o nieraz ca\u0142y ko\u015bci\u00f3\u0142 na jego kazaniu \u0142zami zalany, krzykiem powszechnym kochanie Boga o\u015bwiadczaj\u0105cy albo jak r\u00f3j pszcz\u00f3\u0142 zami\u0119szany, do przeproszenia wzajemnego jeden drugiego szukaj\u0105cy i do n\u00f3g sobie upadaj\u0105cy. Jednego razu na misji w Krakowie taki mia\u0142 nacisk ludu, \u017ce a\u017c w polu za miastem musia\u0142 do nich kazania czyni\u0107 z wystawionego na ten koniec rusztowania na form\u0119 kazalnicy. Na pami\u0105tk\u0119 tej tak s\u0142awnej misji bite by\u0142y kopersztychy: Sikorski stoi na ambonie wysokiej, w kom\u017cy i stule, z krucyfiksem w r\u0119ku do g\u00f3ry podniesionym, ludem r\u00f3\u017cnego stanu i p\u0142ci na kilkoro staj doko\u0142a obtoczony.<\/i><\/p>\n Mia\u0142o i innych kaznodziej\u00f3w \u017carliwych Zgromadzenie Misjonarz\u00f3w tak na misjach, jako te\u017c w swoich w\u0142asnych ko\u015bcio\u0142ach, w kt\u00f3rych trzymali curam animarum, nie wykwintnym, ale prostym apostolskim stylem przeciw na\u0142ogom z\u0142ym walcz\u0105cych, a ci byli celniejsi: Przedzi\u0144ski, Barszczewski, Bielecki, Kossenda, Augustynowicz, Kotarbski, Ormia\u0144ski, Ardelai z rodzic\u00f3w Francuz\u00f3w w Polszcze urodzony, i wielu innych. Str\u00f3j ich publiczny by\u0142: suknia d\u0142uga do ziemi, z czarnego sukna, z ko\u0142nierzem wysokim, bia\u0142ym p\u0142\u00f3tnem obszytym, na wierszchu kazak kr\u00f3tki na kszta\u0142t mantoleta kanonickiego, na g\u0142owie latem kapelusz rozpuszczony, w zimie czapka sukienna z opuszk\u0105 z kunich ogon\u00f3w, kt\u00f3rych wed\u0142ug starsze\u0144stwa jedni mieli po trzy do kupy zszyte, studenci klerycy po dwa, a seminarystowie tylko po jednemu; w ch\u00f3rze zim\u0105 za\u017cywali takich\u017ce czapek, a w lecie biret\u00f3w z trzema rogami. Na pocz\u0105tku panowania Augusta III wszyscy wieku dojrza\u0142ego, gol\u0105c w\u0105sy i brod\u0119, zostawiali na spodniej wardze prosto w nos ma\u0142y kosmek w\u0142os\u00f3w na cal szeroki, r\u00f3wno z szcz\u0119k\u0105 przystrzy\u017cony, lecz w \u015brodku panowania Augusta t\u0119 ozdob\u0119 staro\u017cytno\u015bci pocz\u0119li zbywa\u0107, gol\u0105c ca\u0142\u0105 brod\u0119 i na ko\u0144cu panowania Augusta wspomnionego w ca\u0142ej kongregacji ledwo by\u0142o kilku misjonarz\u00f3w starc\u00f3w jeszcze tego antyka u\u017cywaj\u0105cych, kt\u00f3ry nareszcie nie zosta\u0142, tylko u jednego ks. Kiszka i u \u015bwi\u0119tego Wincentego na obrazie. Braciszkowie misjonarscy maj\u0105 sukni\u0105 za kolana d\u0142ug\u0105, na guziki a\u017c do do\u0142u zapi\u0119t\u0105, z ko\u0142nierzem bia\u0142ym p\u0142\u00f3tnem obszytym, d\u0142ugim, do akademickiego podobnym, z ty\u0142u p\u0142aszcz rasowy nad kostki d\u0142ugi, z plec\u00f3w wisz\u0105cy; jest to podobie\u0144stwo do stroju, kt\u00f3ry nazywamy en l’abbe.<\/i><\/p>\n Misjonarze maj\u0105 tak\u017ce pobo\u017cn\u0105 wielce jedn\u0119 ustaw\u0119, \u017ce ka\u017cdego z \u015bwieckich os\u00f3b i z duchownych, kto tylko \u017c\u0105da, przyjmuj\u0105 na rekolekcje na pi\u0119\u0107 dni, daj\u0105c mu przez ten czas bez \u017cadnej nadgrody stancj\u0105, po\u015bciel i porcj\u0105 tak\u0105, jak swoim domownikom w refektarzu; nier\u00f3wnie za\u015b suciej karmi\u0105 rekolektant\u00f3w obrokiem duchownym i poj\u0105 zdrojem tez pokutnych; miewaj\u0105 ich ustawicznie prawie po kilku, a czasem i po kilkunastu razem, bo si\u0119 im wed\u0142ug woli \u015bwi\u0119tego fundatora nie godzi nikomu odm\u00f3wi\u0107 tej duchownej a oraz i doczesnej uczynno\u015bci, ktokolwiek o ni\u0105 uprasza; lubo wielu wprasza si\u0119 na rekolekcje nie dla po\u017cytku duchownego, ale dla odp\u0119dzenia na jaki czas dokuczaj\u0105cego g\u0142odu, co zna\u0107 z wielu przychodz\u0105cych na rekolekcje w z\u0142ym obuwiu, w z\u0142ym odzieniu i z n\u0119dzn\u0105 twarz\u0105.<\/i><\/p>\n Spowiednicy misjonarscy byli mi\u0119dzy wszystkimi innych zakon\u00f3w i ustanowie\u0144 spowiednikami najsurowsi i kaznodzieje ich mi\u0119dzy wszystkimi kaznodziejami naj\u017carliwsi, jedni cz\u0119sto penitent\u00f3w bez rozgrzeszenia od trybuna\u0142u spowiedzi odprawiali, drudzy bez ob\u0142azu s\u0142uchaczowi z\u0142e na\u0142ogi, osobliwie nowo zjawione w Polszcze reduty, maszkarady, stroje niewiast ra\u017c\u0105ce wzrok niewinny, pojedynki, post\u00f3w mi\u0119snymi lub ma\u015blanymi potrawami gwa\u0142cenie i inne wlewaj\u0105ce si\u0119 ju\u017c po trosze w Polsk\u0119 zarazy dawnych \u015bcis\u0142ych obyczaj\u00f3w osobom przewiniaj\u0105cym niemal palcem wytykali i surowo gromili. Dlatego przez tak\u0105 swoj\u0105 surowo\u015b\u0107 i namienion\u0105 wy\u017cej od \u015bwieckich os\u00f3b odludno\u015b\u0107 nie byli kochani od pan\u00f3w i ludzi wielkiego \u015bwiata albo raczej ma\u0142ego \u015bwiata wielkich rozpustnik\u00f3w, ile kiedy misjonarze nie tylko w ko\u015bcio\u0142ach, ale i po domach swojej parochii prze\u015bladowali rozpust\u0119, \u0142api\u0105c nocnym sposobem osoby podejrzane, a sprowadziwszy na cmentarz przez gwardi\u0105 swoj\u0105 dziadowsk\u0105, nie hyzopem, ale konopnym kropid\u0142em wyganiali z nich ducha nieczystego i na skuteczniejsze obrzydzenie wyst\u0119pku zamykaj\u0105c je w kun\u0119 ko\u015bcieln\u0105 dla publicznego wstr\u0119tu. Gdy jednak rozwioz\u0142o\u015b\u0107 coraz bardziej g\u00f3r\u0119 bra\u0107 pocz\u0119\u0142a i te duchowne czaty po kilka razy nie bez guz\u00f3w i okrwawienia ksi\u0119dza komendanta odparte zosta\u0142y, zaniechano niewczesnej \u017carliwo\u015bci, a zachowano si\u0119 tylko przy ko\u015bcielnej.\u201d<\/i><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" KR\u00d3TKI RYS HISTORYCZNY MISJI LUDOWYCH I GRUPY MISYJNEJ Misjonarze \u015bw. Wincentego a Paulo Pierwsi misjonarze \u015bw.…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-800","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/grupamisyjna.misjonarze.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/800","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/grupamisyjna.misjonarze.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/grupamisyjna.misjonarze.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/grupamisyjna.misjonarze.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/grupamisyjna.misjonarze.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=800"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/grupamisyjna.misjonarze.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/800\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":802,"href":"https:\/\/grupamisyjna.misjonarze.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/800\/revisions\/802"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/grupamisyjna.misjonarze.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=800"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}\n